september 2020, Publicaties

Rendementen van individueel pensioen tijdens COVID-19

Hoeveel impact hebben de eerste zeven maanden van dit bijzondere jaar gehad op de pensioenpotjes van medewerkers in individueel DC regelingen? Bij het vergelijken van deze premiepensioenproducten lijkt het erop dat het beleggingsbeleid steeds meer overeenkomsten vertoont. De marktomstandigheden van de afgelopen maanden lenen zich er perfect voor om eens te kijken wat de verschillen in rendementen zijn. Never waste a good crisis!

Actief beleggingsbeleid maakt het verschil

De aanbieders van commerciële individueel DC regelingen zijn verzekeraars Achmea, Aegon, a.s.r., Nationale Nederlanden (inclusief BeFrank), Scildon en Zwitserleven, banken ABN AMRO, BrandNewDay en Rabobank en pensioenconsultant WillisTowersWatson (Lifesight). De aanbieders zijn in een felle concurrentiestrijd verwikkeld en houden elkaar nauwlettend in de gaten waardoor de belangrijkste verschillen in aanpak lijken te verdwijnen. De beleggingen worden goed gespreid over verschillende type aandelen, obligaties en in sommige gevallen ook alternatieve beleggingen. De belangrijkste verschillen spitsen zich tegenwoordig toe op de invulling van de beleggingscategorieën. Hierbij volgt een deel van de producten de marktindices terwijl een ander deel een actieve invulling heeft op basis van eigen inzichten of door het gebruik van actieve beleggingsfondsen.

De bijzondere marktomstandigheden zorgen voor een extra dimensie aan deze verschillen qua invulling. Aandelen gingen dit jaar na een hoogtepunt op Valentijnsdag in een maand volledig onderuit en verloren meer dan een derde van hun waarde. Daarna volgde een gestaag herstel. Rentes daalden beperkt en bleven op een historisch laag niveau. Obligaties zonder al te veel risico werden daarmee beperkt meer waard. Individueel DC producten beleggen conform een life cycling methodiek. Hierbij wordt het genomen beleggingsrisico afgebouwd naar gelang de horizon van de deelnemer tot zijn of haar pensioen korter wordt. Is de horizon nog lang dan wordt er veel in aandelen belegd. Is de horizon kort dan wordt er veel in obligaties belegd. Dit zou moeten betekenen dat de pensioenpot van jongere deelnemers is afgenomen terwijl de pensioenpot van oudere deelnemers ongeveer gelijk is gebleven. Toch laat de analyse zien dat dit niet bij alle aanbieders het geval was. Het actieve beleggingsbeleid heeft op drie onderdelen geleid tot grote verschillen in rendement.

Duurzaam beleggen laat toegevoegde waarde zien

Allereerst het positieve nieuws. De aanbieders die voor een invulling van de aandelenportefeuille met duurzaam beleggen hebben gekozen, hebben de beste resultaten. Met name het NN Duurzaam Aandelenfonds, wat in een tweetal producten wordt gebruikt, spant de absolute kroon. Over de eerste zeven maanden van dit jaar werd geen negatief rendement behaald, maar juist een positief rendement van 9.2%. Ook andere uitgesproken duurzame beleggingsfondsen hebben het goed gedaan over deze periode.

Vastgoedaandelen blijven sterk achter

Een aantal aanbieders van individueel DC heeft een stevige allocatie naar vastgoedaandelen, vaak als aparte beleggingscategorie. Deze keuze heeft slecht uitgepakt. Vastgoedaandelen blijven sterk achter bij de bredere aandelenmarkt. De wereldwijde vastgoedsector staat sterk onder druk. Met name eigenaren van het vastgoed van hotels en winkels hebben het moeilijk. Anders dan bij directe vastgoedbeleggingen zijn de nadelige effecten bij vastgoedaandelen direct zichtbaar.

De rente kan niet lager…

Ondanks dat er vaak gehoord wordt dat de rente nu echt niet meer lager kan is de rente dit jaar toch weer gedaald. De meeste aanbieders van individueel DC hebben het renterisico grotendeels afgedekt. Een beperkt aantal heeft echter een substantieel deel van het renterisico open gelaten. Met name oudere deelnemers in deze producten hebben hierdoor een lager pensioen in het vooruitzicht.

Grote verschillen ondanks meer standaardisatie

De rendementen over de eerste zeven maanden van dit jaar zijn natuurlijk niet maatgevend voor de lange termijn rendementen van deze producten. Het zijn rendementen over enkele maanden in het zeer recente verleden, in bijzondere marktomstandigheden en er wordt geen rekening gehouden met risico’s en kosten.

De rendementen in het segment ‘twee jaar voor pensioen’ verschillen sterk. COVID-19 kan een sterke invloed hebben op de hoogte van het uitgekeerd pensioen. Volgens deze schatting kan het verschil ongeveer 9% bedragen. De positieve rendementen kunnen de indruk wekken dat de meeste producten een hoger pensioen hebben weten te realiseren. Dit is niet het geval omdat de waarde van het aan te kopen pensioen tegelijkertijd is gedaald dankzij de lagere rente.

 

Rendementen iDC – 2 jaar voor pensioen. Bron: Penformance analyse iDC – januari t/m juli 2020 – bruto rendementen (zonder kosten)

 

Deelnemers die nog een lange tijd hebben voor hun pensionering worden minder geraakt door Covid19. De rendementen van deze deelnemers zijn sterk gedaald, er is echter nog meer dan genoeg tijd om te herstellen.

De best presterende producten hebben positieve rendementen terwijl er ook producten zijn met stevig negatieve rendementen. Het verschil tussen het best en slechtst presterende product is ruim 11%.

 

Rendementen iDC – 42 jaar voor pensioen. Bron: Penformance analyse iDC – januari t/m juli 2020 – bruto rendementen (zonder kosten)

 

Actieve beleggingskeuzes de moeite waard, of toch niet ?

Op basis van de toekomstvisie proberen aanbieders van deze producten het hoogst mogelijke pensioen te realiseren met een acceptabel risico. Hierbij is mede dankzij de analyse zichtbaar dat de verschillen nog steeds gemaakt worden door actieve beleggingskeuzes. De actief beleggende duurzaam aandelenfondsen hebben een positief rendement opgeleverd terwijl de keuze voor een beperkte renteafdekking en voor vastgoedaandelen negatieve rendementen opleveren. De vraag hierbij blijft in hoeverre deze actieve keuzes ook over de lange termijn toegevoegde waarde leveren.

oktober 2020
Duurzame regels – realisme of idealisme?
oktober 2020
Vertrek beleggingsteams Nederlandse fondshuizen naar buitenland